Seksueel misbruik bij mensen met een verstandelijk handicap: een onderzoek naar omvang, kenmerken en preventiemogelijkheden/ Willy van Berlo. – Delft: Eburon, 1995. – 189 p. + tab
Met lit. opg.
ISBN 905166463X
Herkomst: Rutgers Nisso Groep, postbus 9022, 3506 GA Utrecht, tel. 030-2313431
Verslag van een landelijk onderzoek naar omvang en kenmerken van seksueel misbruik bij mensen met een verstandelijke handicap. Er wordt ingegaan op vragen als: hoe vaak komt het voor, wie worden het slachtoffer van seksueel misbruik, wie zijn de daders. Verder is onderzocht in hoeverre in de diverse voorzieningen beleid is ontwikkeld op het gebied van seksualiteit en seksueel misbruik.

Seksueel misbruik van mensen met een verstandelijke handicap/ Mariëlle Cranen
In: Psychoskoop, 10, nr. 3 (1999), p. 75-81.
Onderzoek heeft uitgewezen dat seksueel misbruik bij verstandelijk gehandicapten geen uitzondering is . Door de ernst en de aard van de handicap komt het misbruik vaak echter niet snel aan het licht. Bij verstandelijk gehandicapte slachtoffers zien we daarom vaak psychische of psychosomatische problemen, die in het dagelijks leven in instellingen meestal tot uiting komen in gedragsproblemen. Begeleiding en behandeling zijn noodzakelijk, maar kennen hun grenzen, gerelateerd aan de ernst van de verstandelijke beperking. De nadruk ligt bij het beleid van de instellingen dan ook steeds meer op de preventie van seksueel misbruik.

Therapie voor licht verstandelijk gehandicapte slachtoffers van seksueel misbruik/ Deelstra, H.J. In: Bewegen en hulpverlening, nr. 15 (1998), p. 139-167.
Artikel over de therapeutische behandeling van licht verstandelijk gehandicapte slachtoffers van seksueel misbruik. Het is bedoeld als een ‘blik in de keuken’ van meer dan tien jaar behandelervaring met deze doelgroep en het wil tevens handvatten bieden aan al degenen die in hun eigen praktijk met deze doelgroep te maken hebben of nog zullen krijgen. Besloten wordt met een beschrijving van het in Groot-Emaus gehanteerde behandelmodel waarbij uitvoerig aandacht wordt besteed aan daar vaak gebruikte en succesvol gebleken werkwijzen en methoden.

Seksueel misbruik van mensen met een verstandelijke handicap: handboek preventie en hulpverlening/ E. de Belie, C. Ivens en J. Lesseliers ; onder red. van G. van Hove. – Leusden: Acco, 2000. ISBN 9033445301
Mensen met een verstandelijke handicap zijn vaker het slachtoffer van seksueel misbruik dan anderen. Ze zijn kwetsbaarder door een complex samenspel tussen hun eigen ontwikkeling, een tekort aan specifieke ondersteuning en hun marginale positie binnen de samenleving. Dit boek laat zien wat hulpverleners preventief kunnen doen om seksueel misbruik te voorkomen. Er wordt aandacht besteed aan empowerment en resilience. Verder wordt o.a. behandeld het signaleren van seksueel misbruik, diagnostiek en het uitbouwen van een eerste hulpverlening aan kinderen en jongeren met een verstandelijke handicap en hun gezin en wordt stil gestaan bij het instellingsbeleid ten aanzien van seksueel misbruik. Met dit boek wordt een praktisch denkkader geboden voor preventie en hulpverlening bij seksueel misbruik van mensen met een verstandelijk handicap.

Verstandelijke handicap en seksueel misbruik/ J. Douma, P. van den Bergh, J. Hoekman. – Rotterdam: Lemniscaat, 1998. – 205 p.
Met lit. opg. – Met adressen
ISBN 9056371711
In het onderhavige literatuuronderzoek wordt op systematische wijze het gebied van seksueel misbruik beschreven. Er worden algemene en specifieke richtlijnen gegeven voor begeleiding en behandeling van slachtoffers. Het beleid ten aanzien van seksualiteit en seksueel misbruik bij mensen met een verstandelijke handicap komt aan bod, maar ook de rol van politie en justitie wordt besproken. Tot slot wordt ingegaan op de preventie van seksueel misbruik en wordt er een sociaal ecologisch model beschreven voor seksueel misbruik in combinatie met een verstandelijke handicap.

Trauma en herstel: de gevolgen van geweld: van mishandeling thuis tot politiek geweld/ J.L. Herman; vert. M. op den Camp en M. de Winter. – Amsterdam: Wereldbibliotheek, 1993. – 342 p.
Vert. van: Trauma and recovery. – 1992. – Met lit. opg.
ISBN: 9028416536
De auteur geeft in dit boek de resultaten van 20 jaar onderzoek naar geweld en laat de verbanden zien tussen persoonlijke gruwelen en maatschappelijke trauma’s. In het eerste deel wordt een overzicht gegeven van de manier waarop mensen zich aanpassen aan traumatische gebeurtenissen. In deel twee wordt het genezingsproces inzichtelijk gemaakt.

Seksualiteit en seksueel misbruik: leemten in de kennis met betrekking tot mensen met een verstandelijke handicap/ F. Lamers-Winkelman, P.S. Sterkenburg. – Utrecht: Bisschop Bekkers Instituut, 1997. – 75 p.
Herkomst: Bisschop Bekkers Instituut, postbus 415, 3500 AK Utrecht, tel: 030-2333504, fax: 030-2340026
Verslag van een kort onderzoek naar de behoeften inzake kennis en inzicht ten aanzien van (normale) seksualiteit(ontwikkeling) en van seksueel misbruik van mensen met een verstandelijk handicap. Hiervoor zijn 84 professionele werkers in de zorg voor verstandelijk gehandicapten geïnterviewd. Verder is er door de onderzoekers beperkt literatuuronderzoek verricht.

Behandeling en begeleiding na seksueel misbruik: een inventariserend onderzoek naar mogelijkheden voor behandeling en begeleiding voor verstandelijk gehandicapte slachtoffers en plegers van seksueel misbruik/ C. Terstegen, J. Hoekman en P. van den Bergh. – Leiden: Universiteit Leiden, afdeling Orthopedagogiek, 1998. – 110 p. + bijl
ISBN 9076509042
Herkomst: DSWO Press Leiden, 071-5273795
Dit onderzoek is één van de drie deelprojecten van een breed opgezet onderzoek naar seksueel misbruik van en door mensen met een verstandelijke handicap. De deelprojecten richten zich op: verbetering van de werkwijze van hulpverlenende instellingen en het provinciaal consultatieteam seksueel misbruik van de Stichting Gemiva (deelproject A) en van politie en justitie (deelproject B). Onderhavig rapport is het derde deelproject, een inventarisatie van behandelingsmogelijkheden. De opbouw van het rapport loopt parallel aan de opbouw van de klinische cyclus, waarbij de nadruk ligt op het therapeutische deel.

Hij deed dingen waar ik niets van weet: het horen van verstandelijk gehandicapten die seksueel zijn misbruikt/ Zee, S. van der
In: Modus, 11, nr. 4 (2002), p. 11-17.
In dit artikel wordt verslag gedaan van een interview met de vijf verhoorders van de deskundigenpool voor het verhoor van verstandelijk gehandicapte slachtoffers en getuigen van seksueel misbruik.